Progi podatkowe, czyli skala podatkowa w 2022

Skala podatkowa to jedna z form opodatkowania dochodu z jednoosobowej działalności gospodarczej, a zarazem podstawowa forma rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) z umowy o pracę i większości innych źródeł przychodu. W tym artykule wyjaśniamy, czym są progi podatkowe, ile wynoszą i jak wpływają na wysokość podatku.

Czym są progi podatkowe

Progi podatkowe to przedziały dochodu, do których przypisana jest inna stawka podatku. W polskim systemie PIT obowiązują obecnie dwa progi:

• do 120 000 zł dochodu rocznie: stawka 12%,
• powyżej 120 000 zł dochodu rocznie: stawka 32% od nadwyżki ponad 120 000 zł.

Ważne: wyższa stawka 32% dotyczy wyłącznie nadwyżki dochodu ponad 120 000 zł, a nie całego dochodu. Osoba, która zarobi w danym roku 130 000 zł, zapłaci 32% podatku tylko od 10 000 zł nadwyżki, a nie od całej kwoty dochodu.

Podstawa prawna: art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2022 poz. 1265). Przepis obowiązuje od 1 lipca 2022 r. i jest aktualny na dzień 17 sierpnia 2026 r.

Kwota zmniejszająca podatek i kwota wolna

Przy obliczaniu podatku wg pierwszego progu skali odejmuje się od wyniku kwotę zmniejszającą podatek w wysokości 3600 zł rocznie (300 zł miesięcznie). W praktyce dzięki temu mechanizmowi dochód do 30 000 zł rocznie jest wolny od podatku PIT: 30 000 zł × 12% = 3600 zł, czyli dokładnie tyle, ile wynosi kwota zmniejszająca.

Przykład obliczenia podatku

Dla podstawy opodatkowania w wysokości 100 000 zł rocznie: 100 000 zł × 12% minus 3600 zł, czyli 12 000 zł minus 3600 zł, daje 8400 zł podatku za cały rok.

Dla podstawy opodatkowania w wysokości 150 000 zł rocznie (powyżej pierwszego progu): 10 800 zł (podatek należny od pierwszych 120 000 zł) plus 32% z kwoty 30 000 zł nadwyżki, czyli 10 800 zł plus 9600 zł, daje 20 400 zł podatku za cały rok.

Jak zmieniały się progi podatkowe

Skala podatkowa zmieniła się dwukrotnie w krótkim czasie. Od 1 stycznia 2022 r., w ramach tzw. Polskiego Ładu, podniesiono kwotę wolną do 30 000 zł i granicę drugiego progu z 85 528 zł do 120 000 zł; stawka pierwszego progu wynosiła wtedy 17%, a kwota zmniejszająca podatek 5100 zł (Dz.U. 2021 poz. 2105). Od 1 lipca 2022 r. obniżono stawkę pierwszego progu z 17% do 12%, wskutek czego kwota zmniejszająca podatek spadła z 5100 zł do 3600 zł. Kwota wolna pozostała bez zmian na poziomie 30 000 zł, bo 30 000 zł × 12% to właśnie 3600 zł (Dz.U. 2022 poz. 1265). Od tego czasu skala podatkowa się nie zmieniła i w tym brzmieniu obowiązuje w 2026 r.

Skala podatkowa dotyczy podatników rozliczających się na tych zasadach; osoby korzystające z podatku liniowego lub ryczałtu rozliczają podatek według innych reguł, opisanych w artykule Jaką formę opodatkowania wybrać w jednoosobowej działalności gospodarczej?. Pełny sposób wyliczenia podatku wg skali, krok po kroku, opisujemy w artykule Jak obliczyć podatek dochodowy?.

FAQ: najczęściej zadawane pytania

Ile wynoszą progi podatkowe?

Pierwszy próg obejmuje dochód do 120 000 zł rocznie i jest opodatkowany stawką 12%, pomniejszoną o kwotę zmniejszającą podatek (3600 zł). Drugi próg obejmuje nadwyżkę dochodu ponad 120 000 zł i jest opodatkowany stawką 32%.

Czy wyższa stawka dotyczy całego dochodu, czy tylko nadwyżki?

Tylko nadwyżki ponad 120 000 zł. Dochód do tej kwoty jest opodatkowany stawką 12%, niezależnie od tego, ile wyniesie dochód powyżej progu.

Kogo dotyczą progi podatkowe?

Podatników rozliczających dochód według skali podatkowej. Nie dotyczą osób rozliczających się podatkiem liniowym (stała stawka 19%) ani ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych (stawka zależna od rodzaju działalności, liczona od przychodu, ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne). Więcej o różnicach między formami opodatkowania w artykule Jaką formę opodatkowania wybrać w jednoosobowej działalności gospodarczej?.

Podsumowanie

Skala podatkowa w 2026 r. obowiązuje w dwóch progach: 12% do 120 000 zł dochodu rocznie (po pomniejszeniu o kwotę zmniejszającą 3600 zł) i 32% od nadwyżki ponad tę kwotę. Jeśli chcesz sprawdzić, jak to się przekłada na Twoją sytuację, umów się na bezpłatną konsultację z General Office. Aktualny cennik obsługi księgowej znajdziesz na stronie cennika.